Markante Piet Mertens restaureerde vele kerken en kastelen

Auteur
Redactie

Op 88-jarige leeftijd overleed onlangs de bekende Hoensbroekse architect Piet Mertens. Hij kreeg in Limburg veel bekendheid als bouwmeester en restaurateur van monumenten, kastelen en kerken.

Vrijwel zijn hele leven was Mertens woonachtig in het ouderlijk huis aan de Kouvenderstraat in Hoensbroek. Zijn vader werd in 1933 hoofd van de RK ULO-school Don Bosco. Op vijfjarige leeftijd maakte Piet de bouw van zijn ouderlijk huis van nabij mee. Volgens een artikel in het blad van de Heemkundevereniging Hoensbroek Oos Gebrook werd toen de kiem gelegd voor zijn latere carrière.

Piet Mertens studeerde bouwkunde van 1950 tot 1959 aan de Technische Universiteit in Delft. De studie duurde zo lang omdat hij veel tijd doorbracht bij de studentenvereniging Sanctus Virgilius. Hij richtte een eigen architectenbureau op, was docent bouwkunde aan de HTS in Heerlen en directeur van de Academie van Bouwkunst in Maastricht.

Hij restaureerde vele kerken en kastelen. Zo nam hij Château Sint-Gerlach in Valkenburg aan de Geul, de Sint-Christoffelkathedraal in Roermond en de Sint-Pancratiuskerk in Heerlen onder handen. In Hoensbroek begeleidde hij als architect diverse nieuwbouwprojecten in Hoensbroek: de houtzagerij, wijkgebouw en buurthuis met vijf patiowoningen in Mariarade, Rabobank, 122 flatwoningen, BLO-school en de verbouwing van basisschool De Heyster.

Volgens Piet Mertens is restaureren een kunst op zich. "In eerste instantie is het een kritische analyse van karakteristieke en waarde bepalende aspecten van het monument. Deze daarna zorgvuldig te behouden en te restaureren en vervolgens nieuwe elementen laten aansluiten op het bestaande, zodat er een eenheid ontstaat. Bij vrijwel elke restauratie zijn wijzigingen noodzakelijk vanwege technische voorzieningen, zoals elektra, verwarming, ventilatie, isolatie en akoestiek. Bij een hedendaagse restauratie past geen eenzijdige dogmatische benadering met een dwangmatig concept. Restaureren in onze tijd vraagt een pluriforme aanpak," zo vertelt hij in een artikel van het blad Oos Gebrook.

Voor zijn grote verdiensten als architect werd Mertens benoemd tot Officier in de Orde van Oranje Nassau. In 2009 kreeg hij een pauselijke onderscheiding: Ridder in de Orde van Sint Sylvester. De toenmalige bisschop Frans Wiertz reikte de onderscheiding uit die hij kreeg vanwege zijn vele restauraties aan kerkelijke gebouwen.

Heel trots was Piet Mertens op het zogenaamde Teuntje, dat hij in 2009 ontving van de harmonie St. Caecilia. Het was een waardering voor zijn betrokkenheid bij het Hoensbroekse verenigingsleven: zoals Optochtkomitee, Kartingkomitee, Sport en Spel en het Dienstencentrum voor bejaarden.

Eén keer per jaar kwam een vertegenwoordiging van zijn oude studentenvereniging Sanctus Virgilius uit Delft met een delegatie langs. Mertens was namelijk erelid van Virgilius. Na het overlijden van Piet Mertens zette de studentenvereniging een overlijdensadvertentie in de NRC. Carnavalsvereniging CCH, Hogeschool Zuyd, Harmonie St. Caecilia deden dat in De Limburger

Architectuur Centrum TOPOS uit Maastricht noemt Piet Mertens op haar site een markante persoon in de wereld van de architectuur en restauratie. "Hij heeft op talrijke manieren bijgedragen aan de ontwikkeling van het vakgebied, zowel door zijn ontwerpen voor nieuwbouw, als ook voor herbestemming en restauratie van monumenten."

Piet Mertens
Fotograaf
Hallo Hoensbroek